ETHISCH VERANTWOORD SPORTEN BIJ WWSV      
 

Inleiding

api

Ethische commissie

Gedragscodes

Handelingsprotocol

Tuchtrechtelijk Systeem

Bijscholingen & Tools

Contact

Nuttige links

 

INLEIDING

Naast sportieve minpunten kan er in een club ook sprake zijn van eenmalige of vaker voorkomende onaangename persoonlijke ervaringen op andere terreinen. Denk daarbij aan grensoverschrijdend gedrag zoals discriminatie, pesten, bedreiging, mishandeling en seksuele intimidatie of  erger.
Niet alleen de sporters zelf maar ook hun omgeving kunnen hier te maken mee krijgen.
 
Ethisch verantwoord kunnen sporten is heel belangrijk voor WWSV. Omdat we allemaal nood hebben aan een sociaal veilige sportomgeving voert WWSV een beleid om hier zoveel mogelijk over te waken.
 
Hiervoor zijn preventiemaatregelen opgesteld, gedragscodes, een adviesorgaan (ethische commissie), een handelingsprotocol en een (interfederaal) tuchtrechtelijk systeem.  
De WWSV verwacht dan ook dat alle clubs, leden en medewerkers de gedragsregels van de federatie naleeft en dat iedereen zich respectvol gedraagt tegenover elkaar.
Voor wie te maken heeft gekregen met ongewenst gedrag en dat wilt melden is de functie van API in het leven geroepen.  De API is de eerste schakel in deze procedure.
 

API

Bij WWSV is de API een personeelslid die de nodige opleidingen hiervoor heeft gevolgd. De API is tevens de verantwoordelijke voor de ethiek en staat in voor de implementatie van de beleidsmaatregelen inzake grensoverschrijdend gedrag.
 
De API is gemakkelijk te benaderen, biedt een luisterend oor,  is discreet, onafhankelijk en neutraal (zit dus niet in het bestuur of in andere commissies). Alles blijft in principe vertrouwelijk. De API rapporteert wel aan het bestuur van de federatie, maar de betrokkenen kunnen anoniem blijven indien zij dat wensen.   
 
De API helpt bij het maken van de, voor die persoon, juiste keuzes. Door goede begeleiding wordt verergering en herhaling van grensoverschrijdend gedrag en mogelijke misstanden voorkomen.
De API kan advies geven over eventuele vervolgstappen.
 
Wanneer en waarvoor kun je bij de API terecht ?

  • als je eigen club bijvoorbeeld geen vertrouwenspersoon of API heeft of als je die stap liever overslaat
  • met vragen of meldingen over zaken die mogelijk in strijd zijn met de regels, waarden en normen in de sport
  • persoonlijke dilemma’s of vervelende ervaringen
  • (seksueel) grensoverschrijdend gedrag van anderen, matchfixing, doping, eetstoornissen, tucht, etc.
  • het melden van misstanden waar dringend iets mee moet worden gedaan

 
Hoe wordt dit aangepakt ?
In een vertrouwelijk gesprek met de API wordt met zorg bepaald wat de melder dwarszit en welke stappen gezet kunnen worden om het aan te pakken. Je kunt anoniem blijven indien je dat wil en daar zelf ook zorg voor draagt. 
 
De vertrouwelijkheid is heel belangrijk en is goed geborgd binnen het WWSV. De vertrouwenspersonen kunnen op de inhoud van de gesprekken door hun leidinggevenden of de directie niet worden aangesproken! Je houdt dus zelf de regie op wat er met je verhaal wordt gedaan.
 

  • De API is het eerste aanspreekpunt voor integriteitschendingen en kan je advies geven om tot een verbetering van de situatie te komen.  De API zal je opvangen, je opmerkingen noteren en uitleggen welke wegen je kunt volgen maar is geen professionele hulpverlener, noch onderzoeker.
  • De API zal het stappenplan volgen dat door de federatie is opgesteld en zal de melding o.m. toetsen aan de gedragscode.
  • De API kan indien nodig extern raad vragen en extra informatie verzamelen.
  • In overleg met de API kun je vragen een procedure op te starten.
  • Als in overleg met de melder wordt gekozen voor een vervolgprocedure, zal i.f.v. de ernst van de melding gevraagd worden aan de ethische commissie om dit verder af te handelen. Zij zullen samen met  jou en de API overleggen of en hoe je melding wordt doorgegeven aan andere instanties eventueel met (tucht)rechtelijk gevolg.   Wanneer er sprake is van een ernstig misdrijf, moet echter aangifte worden gedaan.
  • De API kan het clubbestuur adviseren over het nemen van preventieve maatregelen.
  • Met het signaleren van problemen help je ons om het beleid continu te verbeteren of aan te passen waar nodig.  Aarzel dus niet om ons te contacteren als je geconfronteerd wordt met grensoverschrijdend gedrag of hiervan een vermoeden hebt.

 
INTERN OVERLEG
Er bestaat binnen WWSV een intern overlegcomité waar de API zo nodig de meldingen kan bespreken en waar deze aan de gedragscode worden getoetst.
Bij ernstige meldingen kan beroep gedaan worden op een externe sportpsycholoog.
 

ETHISCHE COMMISSIE

Op voordracht van de API en het interne overlegorgaan behandelt de ethische commissie de zaken  die disciplinaire maatregelen kunnen vergen.
 

GEDRAGSCODES

Deze gedragscodes bevatten richtlijnen waarmee WWSV aan de verschillende doelgroepen tonen welk gedrag wenselijk is en welk gedrag afgekeurd wordt.  Deze doelgroepen zijn (jeugd)leden, clubs, trainers, ouders, supporters, bestuursleden.
De lichamelijke, psychische, sociale en seksuele integriteit van elk lid staat hierbij centraal. 
Overtredingen van deze gedragscode kunnen gesanctioneerd worden zoals voorzien in het tuchtrechtelijk systeem binnen de vereniging (<> strafrechtelijk systeem).
 
ALGEMEEN
De trainer/lesgever moet altijd een respectvolle houding aannemen tegenover de leerling/atleet zodat zijn/haar geestelijke en lichamelijke integriteit ten volle kan behouden en zich niet ongemakkelijk of onveilig voelt. 
 

  • De privacy van de leerling/atleet moet ook gerespecteerd worden op zowel lichamelijk of ruimtelijk gebied en m.b.t. de persoonsgegevens.   
  • Aanrakingen die als ongepast worden ervaren kunnen echt niet, net zomin als schendingen van de “comfortzone” van de leerling/atleet.
  • De leerling/atleet moet zich ongestoord kunnen terugtrekken in een afgesloten ruimte en gesprekken kunnen voeren zonder dat anderen meeluisteren. De persoonlijke communicatie, sociaal netwerk, post, telefoonverkeer en sociale media moet gevrijwaard blijven.
  • De trainer draagt zorg voor de persoonlijke gegevens van de leerling/atleet in navolging van de geldende GDPR wetgeving.

 

  • Het taalgebruik in alle communicatie van de trainer moet gebeuren met respect voor de integriteit van de bestemmeling. Denigrerende of discriminerende opmerkingen zijn verboden.

 

  • De hiërarchische verhouding tegenover jongeren
  • Onthoud je van elke vorm van (macht)misbruik tegenover de jonge sporter, zowel fysiek als verbaal.
  • Brutaliteit, geweld en dwang zijn altijd en overal uit den boze. Sportieve noodzaak kan nooit worden ingeroepen ter verantwoording van dwang of geweld.
  • Volwassenen hebben door hun leeftijd een machtsverhouding t.o.v. jonge sporters, die daardoor geremd kunnen zijn om te praten over hun gevoelens, angsten of andere delicate aangelegenheden.
  • Indien een volwassen sportbegeleider en minderjarige sporter met een acceptabel leeftijdsverschil een relatie hebben, wordt gekeken naar mogelijkheden om de hiërarchische verhouding te verbreken door bijvoorbeeld te wisselen van trainersgroep

 

  • Pesten is verboden!
  • Pesten en plagen zijn twee verschillende dingen. Maak het onderscheid.
  • Heb je het gevoel gepest te worden? Probeer te achterhalen wanneer en waarom. Je hebt een keuze: speel je slachtoffer of doe je er iets mee? Pesten is actie en reactie: niet reageren of met humor reageren kan werken! Houdt het pesten aan? Neem iemand in vertrouwen en bespreek het.
  • Je reactie als trainer? Observeren in plaats van reageren. Betrek de kinderen bij het zoeken naar een oplossing. Kies geen kant, de gepeste zou er wel eens de dupe kunnen van worden. Een gesprekje lost het probleem niet op, besteed aandacht aan de nazorg en opvolging.

Hier vind je alle gedragscodes
 

 
 

HANDELINGSPROTOCOL

Een stappenplan wordt door WWSV gevolgd bij een vermoeden, een onthulling of een vaststelling van (seksueel) grensoverschrijdend gedrag.  Bij elke fase horen concrete en transparante handelingen.
 
 

TUCHTRECHTELIJK SYSTEEM

WWSV volgt het tuchtrechtelijk systeem dat in 2018 wordt opgesteld door de VSF en het VDT.  Hiervan kan enkel voor sportspecifieke redenen afgeweken worden.
 
 

BIJSCHOLINGEN en TOOLS VOOR CLUBS

Het vlaggensysteem is een handig instrument die lichamelijk en seksueel grensoverschrijdend gedrag correct leert inschatten.  Het is o.m. te verkrijgen via ICES of Sensoa (zie verder). 
Op www.sportmetgrenzen.be vind je hierrond duidelijke uitleg.
Je kunt voor je eigen club ook een bijscholing organiseren via het Dynamoproject van de Vlaamse Sportfederatie https://www.dynamoproject.be/bijscholingen
 

WEGWIJZER

  1. Contacteer de vertrouwenspersoon van je club of federatie: api@wwsv.be , tel (enkel voor API) 0468/412 730

  2. anoniem chatten : nupraatikerover.be
  3. telefoon : 1712  : advies, melding en hulpverlening (seksueel) misbruik of geweld
  4. telefoon  en chat : 106 : tele onthaal : om je verhaal kwijt te kunnen
  5. telefoon : childfocus : advies en melding vermiste en seksueel uitgebuite kinderen : tel 116000 (24/24 u – 7/7 d)
  6. huisarts : advies en medische hulp + doorverwijzen naar gespecialiseerde hulp
  7. politie : als je een klacht wil neerleggen : 101 ofwel www.lokalepolitie.be
  8. Vertrouwenscentrum Kindermishandeling (VK)
  9. Sensoa : vragen en informatie over seksualiteit + opleiding (Sensoa)
  10. centrum algemeen welzijnswerk  als je algemene vragen hebt
  11. VOICE : verzamelde getuigenissen over misbruik in de sport
  12. website gezond sporten van de Vlaamse overheid
  13. Decreet inzake gezond en ethisch sporten
  14. Panathlonverklaring : ethiek in jeugdsport  
  15. Internationaal Centrum Ethiek in de Sport vzw (ICES)  : informatie en opleiding